Jak przygotować plik CAD do plotowania
Skala, wymiary arkusza, grubości linii, czcionki i odnośniki zewnętrzne. Co sprawdzić w pliku, zanim trafi na ploter — i dlaczego eksport do PDF jest ostatnim momentem kontroli.
- Format PDF — nie DWG, DXF, PLT
- Wymiar strony Równy formatowi arkusza
- Skala Bez „dopasuj do strony”
- Czcionki Osadzone lub TrueType
- Odnośniki (xref) Wczytane przed eksportem
- Grubości linii Min. 0,13 mm — nigdy 0,00
- Treść Wektor, nie raster
1. Format pliku — wyłącznie PDF
Do druku CAD przyjmujemy tylko PDF. Nie drukujemy z plików otwartych — DWG, DXF, PLT ani HPGL.
Powód jest praktyczny. Rysunek otwarty renderuje się u nas dokładnie tak, jak pozwoli na to nasze środowisko: brakujące czcionki zostaną podmienione, odnośniki zewnętrzne i style wydruku nie przenoszą się razem z plikiem, a warstwy i grubości linii zależą od ustawień, których nie mamy. Efekt bywa taki, że wydruk różni się od tego, co widzisz u siebie — i wychodzi to dopiero na papierze.
PDF zamyka wygląd rysunku po Twojej stronie. Drukujemy to, co zaakceptowałeś, bez interpretacji.
2. Skala pliku to nie skala rysunku
Rysunek ma skalę odwzorowania: 1:50, 1:100, 1:500. Plik ma mieć stronę o rzeczywistym wymiarze arkusza — dla A0 jest to 841 × 1189 mm — a treść odwzorowaną na niej 1:1. To dwie różne rzeczy i bywają mylone.
Najczęstszym winowajcą jest opcja dopasowania do arkusza. Fit to Paper skaluje wydruk tak, żeby zmieścił się na wybranym formacie, i wpisuje w pole skali wartość niestandardową, przeliczaną ponownie przy każdej zmianie formatu albo urządzenia. Rysunek pozostaje czytelny, ale nie jest już w żadnej deklarowanej skali — a wymiar zdjęty z niego podziałką jest nieprawdziwy.
3. Grubości linii — szereg normowy
ISO 128-2 ustala szereg grubości oparty na module √2: 0,13 · 0,18 · 0,25 · 0,35 · 0,5 · 0,7 · 1 · 1,4 · 2 mm. Odstęp między liniami równoległymi nie powinien schodzić poniżej 0,7 mm.
Zejście o jeden format zmniejsza rysunek liniowo do 71%. Z linii 0,13 mm zostaje 0,09 mm, z odstępu 0,7 mm — 0,5 mm. Na A3, czyli przy 35%, jest to już 0,05 mm i 0,25 mm: linie zaczynają się zlewać, a szrafury przechodzą w plamę.
4. Czcionki — SHX zamienia się w geometrię
PDF nie obsługuje czcionek SHX. To pliki kształtów, nie fonty w rozumieniu formatu — przy eksporcie tekst zapisany taką czcionką trafia do pliku jako geometria, a nie jako tekst. AutoCAD dokłada przy tym ukryty komentarz „AutoCAD SHX Text” (zmienna PDFSHX, domyślnie 1), który starsze przeglądarki potrafią wyświetlić na rysunku.
Konsekwencja jest podwójna: opis przestaje być tekstem, więc nie da się go wyszukać ani skopiować, a przy późniejszym imporcie PDF-a wraca jako zbiór kresek.
Czcionki TrueType zachowują się lepiej, ale warunkiem jest ich osadzenie w pliku. Font nieosadzony zostanie podstawiony, a podstawienie zmienia szerokości znaków — opisy potrafią wtedy wyjechać poza tabelkę albo nie pojawić się na wydruku w ogóle.
5. Odnośniki zewnętrzne — plik nie wie, czego mu brakuje
Odnośnik zewnętrzny nie jest częścią rysunku, tylko wskazaniem na inny plik. Do PDF-a trafia wyłącznie to, co w chwili eksportu było wczytane i odnalezione. Jeśli odnośnik był odłączony albo ścieżka przestała działać, jego treść w pliku po prostu nie występuje.
6. Tablice stylów wydruku — skąd bierze się szary wydruk
O wyglądzie wydruku decyduje tablica stylów: osobny plik .ctb lub .stb, który przy plotowaniu nadpisuje kolor, grubość i rodzaj linii obiektu. Nie jest częścią rysunku i nie wędruje razem z nim.
Tablica przypisuje każdemu kolorowi trzy parametry: kolor docelowy, grubość oraz screening, czyli procent krycia. Kolor odwzorowany jako trzydziestoprocentowe krycie wyjdzie na papierze szary, choć na ekranie był czarny. Jeśli przy eksporcie nie zostanie podpięta właściwa tablica albo podepnie się domyślną, hierarchia grubości ustawiona w projekcie przestaje obowiązywać.
7. Wektor, nie raster
Część rysunkową dokumentacji sporządza się w postaci wektorowej — i to nie jest formalność. PDF „wydrukowany jako obraz” albo złożony ze skanów wygląda na ekranie przyzwoicie, bo monitor pokazuje ułamek arkusza. Przy odwzorowaniu 1:1 na A0 rozsypują się w nim najpierw linie cienkie i opisy.
8. Najczęstsze błędy
Sześć rzeczy, które najczęściej wymagają poprawy po stronie projektanta:
- Plik otwarty zamiast PDF — DWG lub DXF wysłane do druku. Eksportuj do PDF.
- Włączone dopasowanie do arkusza — skala przestaje odpowiadać deklaracji w tabelce.
- Wymiar strony inny niż format arkusza — najczęściej A4 z treścią pomniejszoną z A0.
- Nieosadzone czcionki — opisy zmieniają szerokość, wyjeżdżają poza tabelkę albo znikają.
- Odłączone odnośniki zewnętrzne — fragment rysunku po prostu nie istnieje w pliku.
- Grubość linii 0,00 — wynik zależy od urządzenia, nie od projektu.
FAQ — pliki CAD do druku
Bo rysunek otwarty wyglądałby u nas inaczej niż u Ciebie. Czcionki niedostępne w naszym środowisku zostałyby podmienione, odnośniki zewnętrzne i tablice stylów wydruku nie wędrują razem z plikiem, a warstwy i grubości linii zależą od ustawień, których nie mamy. PDF zamyka wygląd rysunku po Twojej stronie — drukujemy dokładnie to, co zaakceptowałeś.
Strona PDF ma mieć wymiar rzeczywistego arkusza (dla A0 — 841 × 1189 mm), a treść odwzorowaną na niej 1:1. Skala odwzorowania rysunku (1:50, 1:100, 1:500) pozostaje taka, jak w projekcie. Kluczowe jest wyłączenie opcji dopasowania do arkusza przy eksporcie — po jej użyciu wymiar zdjęty z wydruku podziałką przestaje być prawdziwy.
Otwórz gotowy PDF i zmierz narzędziem pomiaru odcinek o znanej długości — na przykład bok siatki modularnej albo zwymiarowany element. Jeśli wynik zgadza się z opisem, plik jest w porządku. Kontrola zajmuje pół minuty i wyłapuje najczęstszy błąd w plikach CAD.
PDF nie obsługuje SHX — to pliki kształtów, nie fonty. Tekst zapisany taką czcionką trafia do pliku jako geometria, więc nie da się go już wyszukać ani skopiować, a AutoCAD dołącza przy tym ukryty komentarz „AutoCAD SHX Text”. Wydruk zwykle wychodzi poprawnie, ale opisy potrafią być zniekształcone. Czcionki TrueType są bezpieczniejsze — pod warunkiem, że zostaną osadzone w pliku.
Trzeba się upewnić, że wszystkie są wczytane w chwili eksportu. Odnośnik odłączony albo o nieaktualnej ścieżce po prostu nie znajdzie się w PDF-ie — a plik nie będzie wyglądał na uszkodzony. To najbardziej podstępny błąd, bo wychodzi dopiero wtedy, gdy ktoś szuka na wydruku elementu, którego tam nigdy nie było.
Zwykle odpowiada za to tablica stylów wydruku. Plik .ctb lub .stb przypisuje każdemu kolorowi rysunku kolor docelowy, grubość i procent krycia (screening). Kolor odwzorowany jako 30% krycia wychodzi szary, mimo że na ekranie był czarny. Jeśli przy eksporcie podepnie się domyślną tablicę zamiast właściwej, cała hierarchia grubości przestaje obowiązywać.
Rola o szerokości do 914 mm, co mieści format A0 (841 mm), a także arkusz nieobcięty wg ISO 5457 (880 mm). Długość arkusza ogranicza rola, nie maszyna — profile podłużne i rysunki liniowe drukujemy w jednym ciągłym arkuszu, bez cięcia na sekcje.
Wydrukujemy, ale jakość będzie znacznie gorsza. PDF „wydrukowany jako obraz” wygląda na monitorze przyzwoicie, bo widać na nim ułamek arkusza — przy odwzorowaniu 1:1 na A0 rozsypują się najpierw cienkie linie i opisy. Część rysunkowa powinna być wektorowa.
Tak, bezpłatnie. Sprawdzamy wymiar strony, skalę, obecność treści wektorowej i czytelność opisów. Jeśli coś wymaga poprawy po Twojej stronie — napiszemy co dokładnie, zanim cokolwiek pójdzie na ploter.
Gdy plik jest już gotowy
Wydruki CAD
Wydruki projektów budowlanych A0–A4 w skali 1:1. HP PageWide XL, 600 A0/h.
od 7,89 zł/A0 →Druk dokumentacji powykonawczej
Druk, oprawa i kompletowanie tomów. Komplet gotowy do przekazania inwestorowi.
od 1,71 zł/szt →Skanowanie wielkoformatowe
Digitalizacja rysunków technicznych i map. Format A4–A0+, 600 dpi. PDF/TIFF.
od 9,84 zł/A0 →Oprawa projektów
Oprawa twarda AEC, bindowanie, oprawa w listwę. Opisane grzbiety, tomy gotowe do przeglądów.
od 27,50 zł/tom →